امروز: دوشنبه 01 مرداد 1397 برابر با 23 جولای 2018

که مازندران شهر ما یاد باد.

مازندران را نه به دریایش نه به جنگل اش باید شناخت که مازندران را به تاریخی به وسعت سرزمین های پرنعمت و پربرکتش باید از نو شناخت.

به گزارش ایسنا مازندران، فردوسی ارجمند در آن کتاب وزین شاهنامه اش از مازندران می گوید و از تاریخ آن، از زیبایی اش و از سترگ مردانش و دماوند بلندش. از دیوان اسیر دماوند و از دل های در بند زیبارویان...

که مازندران شهر ما یاد باد

همیشه بر و بومش آباد باد

که در بوستانش همیشه گلست

به کوه اندرون لاله و سنبلست

هوا خوشگوار و زمین پرنگار

نه گرم و نه سرد و همیشه بهار

نوازنده بلبل به باغ اندرون

گرازنده آهو به راغ اندرون

دی و بهمن و آذر و فرودین

همیشه پر از لاله بینی زمین

همه ساله خندان لب جویبار

به هر جای باز شکاری به کار

مازندران منطقه ای زیبا با تاریخی بزرگ و قابل احترام است، روز مازندران 14 آبان آغاز حکومت شیعی و به عبارتی نخستین حکومت شیعی ایران در این استان دستمایه توجه به تاریخ سرزمین پهناوری است که کمتر کسی به زیبایی اش، بزرگی و استواری اش و نعمات خداوندی آن واقف نباشد.

مازندران هیچ که نداشته باشد، سرزمینی است پر از افسانه ها، داستان ها، اشعار و لالایی های مادرانش در پای کوه های سربه فلک کشیده البرز و در دامنه دماوند. مازندران هیچ که نباشد زادگاه آرش کمانگیرها و مردان بزرگی است که جان اشان را برای این مهم از دست داده اند.

مازندران را نه به دریایش نه به جنگل اش باید شناخت که مازندران را به تاریخی به وسعت سرزمین های پرنعمت و پربرکتش باید از نو شناخت.

رضا شجری دکترای تاریخ و عضو هیات علمی دانشگاه مازندران به ایسنا می گوید: تکوین روحیه استقلال خواهی اهالی طبرستان و موضع گیری های آنان نسبت به حکومت های غیربومی و تشکیل اولین حکومت شیعی مذهب در این خطه بهانه نامگذاری روز مازندران است.

وی می افزاید: در بحث وجه تسمیه طبرستان اقوال مختلفی وجود دارد که دو قول مشهور تر است، تبرستان معرب تپورستان به قوم تپور باز می گردد به نظر می رسد این روایات نسبت به سایر رقابت ها از قوت بیشتری برخوردار باشد زیرا سایر نواحی نام های خود را از قوم خود گرفته اند و سایر نقاط جهان نیز قوم ها نام خود را بر سرزمین اشان نهاده اند.

شجری تاکید می کند: البته تبرستان به صورت ت نوشته می شود ط صورت عربی است، در آن دوران به دلیل اینکه اکثر تعالیف به صورت عربی بوده با ط نوشته شده است که این امر در تهران-طهران هم دیده می شود.

وی می افزاید: حدود تبرستان بر می گردد به سرزمین تمیشه تا رودسر کنونی، از قرن هفتم به بعد و از حمله مغول به ایران به بعد اینجا را مازندران می گویند تا تبرستان اما هر دو اسم به صورت مترادف استفاده می شود، به قسمت های بلند و کوهستانی ناحیه تبرستان و به قسمت های پست و هموار و دست پایین مازندران گفته می شود هنوز هم در سوادکوه اهالی وقتی می خواهند به قائم شهر بروند می گویند مارزون دشومبی-به مازندران می رویم-.

این دکترای تاریخ با اشاره به اینکه از مناطق کوهستانی مهم مازندران، رویان، کلار، لاریجان و فریم و از ساری، آمل و مامطیر مناطق دشت این دیار محسوب می شوند، می گوید: ویژگی منحصر به فرد تبرستان نسبت به سایر مناطق ایران شاخصه استقلال طلبی آن است، این مناطق نسبت به سایر مناطق ایزوله تر است به همین دلیل در مقایسه با سایر مناطق کمتر تاثیر پذیرفته است.

وی می افزاید: با وجود جنگل های انبوه، کوه های سربه فلک کشیده، باران سیل آسا، رطوبت زیاد، باتلاق هایی با بخارهای بدبو، بیشه زارها و رودهای متعدد و مسیر های صعب العبور از نظر اقتصادی باید گفت این منطقه را در کشاورزی مستعد کرده است، مازندران تمامی عواملی که موجب رونق کشاورزی می شود را در خود جای داده، آب فراوان، زمین حاصلخیز و رطوبت کافی زمینه کشاورزی خوبی در این منطقه ایجاد کرده است.

شجری تاکید می کند: زمانی که کشاورزی رکن اصلی اقتصاد مناطق بوده و محصولات کشاورزی مازندران از نظر کمی و تنوع قابل مقایسه با سایر مناطق نبوده است، همه این مواد بحث استغنا نسبت سایر مناطق و ویژگی های گفته شده مازندران در موقعیت جغرافیایی موجب شد تا در ساختار سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی تاثیر بگذارد.

وی با اشاره به اینکه در عدم تمکین مازندران از حکومت های خارج از منطقه باید گفت مازندرانی ها حکومت های محلی برای خود داشتند تا زیر سیطره حکومت ملی نباشند و تصریح می کند: ورود اسلام به این منطقه در مقایسه با سایر مناطق بسیار دیرتر صورت می گیرد، سال های متمادی طول می کشید تا مازندران فتح شود و اسلام با تاخیر در این منطقه رخنه کرده است.تمام ویژگی ها موجب شد که علویان که در تعقیب امویان بودند به این ناحیه مهاجرت و در سال 250هجری قمری تاسیس اولین حکومت شیعی را رقم بزنند.

عضو هیئت علمی دانشگاه مازندران با تاکید بر اینکه یک اصل سیاسی و تاریخی وجود دارد که می گوید افرادی که دشمن مشترک دارند به هم جذب می شوند و دستگاه خلافت دشمن مشترک علویان و مردم مازندران بودند، می افزاید: علویان وارد این منطقه شدند و با حسن خلقی که داشتند و تعالیمی که ارائه می دهند زمینه های تکوین حکومت شیعی را فراهم می کنند، به این ترتیب اهالی تبرستان دیرتر و کندتر اسلام را پذیرفتند اما به جهت سادات عربی و تحت تاثیر تعالیم اسلام به مذهب شیعی گرایش پیدا کردند اما قاعدتا مازندرانی ها شیعه زیدی بودند و بعدها شیعه 12 امامی شدند.

وی ادامه می دهد: حسن ابن زید با توجه به تعدد شیعه علوی در مازندران موفق می شود اولین حکومت شیعی ایران را در این منطقه پایه گذاری کند، این حکومت بیش از نیم قرن دوام آورد اما بعدها تحت تاثیر اختلافات داخلی و مشکلاتی خارج از مرزها و حملاتی که می شود از بین می روند به این حال نیز پایه های حکومتی را می گذارند که حکومت های بعدی نیز خاستگاه اشان مازندران باشد.

سیروس مهدوی مازندران شناس و پژوهشگر تاریخ مازندران و نیز یکی از چهار فردی که در زمینه نامگذاری 14 آبان دخیل بود نیز به ایسنا می گوید: درباره تاریخ مازندران بنیان سخن باید این باشد که پیش از آن که حسن زید حکومت علویان را بنیاد کند مازندران فاقد حکومت متمرکز بود و حکومت های دیگر دست نشانده در مازندران داشتند که مازیار و قارن از آن جمله بودند، این حاکمان به نام حکومت های بزرگ سکه ضرب می کردند و حکم می دادند.

وی ادامه می دهد: این افراد از خودشان در سطح استان نامی داشتند نه در سطح کشور، اگر مازیار اسپهبد خراسان خوانده می شد از آن جهت بود که مامون به او لقب داده بود او را این گمان بود که او باید به طاهریان چیره شود، روزی برای خراجی که به خلیفه می داد از پرداخت به نماینده طاهریان خودداری کرد و به نماینده خلیفه فرستاد اما او آن را برای خلیفه فرستاد.

مهدوی تصریح می کند: آنچه از مازیار در تاریخ وجود دارد بافته های تاریخ است، آنچه درباره مازیار وجود دارد ای کاش های تاریخی است، با تشکیل حکومت های شیعی به دست حسن ابن زید در 225 هجری قمری مازیار کشته و سخراییان بساطش برچیده می شود. مردم مازندران انواع و اقسام حکومت ها را تجربه کرده بود و به همین دلیل به دنبالی حکومتی دیگر بودند. آن زمان زمینی در پای دشت سعید آباد کجور وجود داشت که بین مردم دو منطقه پایین و بالا مشترک بود، می گفتند زمین بلاصاحب است اما مالک داشت و همه از این مرتع بهره می بردند و این موجب شد که آن زمین را طاهریان در اختیار بگیرد، مردم از جور به ستوه آمدند و به نزد محمد ابراهیم رفتند که علوی بود و به گفته مردم پاک دست، مردم او و علویان را دادگر و عدالت محور می دانستند و به همین دلیل به او گفتند بیایید بر ما حکومت کنید و او حسن ابن زید را به مازندرانی ها معرفی کرد که در شهر ری زندگی می کرد.

این پژوهشگر تاریخ مازندران می افزاید: مردم مازندران همواره زیر دست بودند اما با حکومت علویان دچار استقلال شدیم، با طاهریان جنگیدیم در حالی که تا آن روز از طاهریان فرمان می بردیم با آمدن حسن ابن زید به جنگ با آنها رفتیم.در پی آن بین سال های 250 تا 300 هجری قمری با صفاریان جنگیدیم اما اینکه ما شکست خوردیم یا پیروز شدیم نکته مهم نیست به دلیل که استقلال مازندران حاصل شد، البته برخی حکومت ها با هم همزمانی داشت مثلا با سامانیان. بر برخی حکومت ها گاه پیروز شدیم گاه شکست خوردیم اما استقلال خود را داشتیم.

وی می افزاید: یک بار در دوره مرعشیان و یک بار زیدیان بود که مازندران مستقل شد، اینکه می گوییم دوره ویژه ای برای استقلال مازندران در دوره زیدیان رقم خورد برای این است که بعد از فروپاشی ساسانیان کل ایران از امویان و عباسیان تابعیت می کرد و بعدها مستقل شدند، علویان مانند امام حسین معتقد بودند جایگاه خلافت نباید در اختیار این افراد باشد و از این رو مازندرانی ها برای استقلال طلبی در دامن علویان رشد یافتند و این بزرگترین چیزی است که برای مازندران می تواند مهم باشد، روز و سال اش مهم نیست، پیروزی ها و شکست هم مهم نیست، مهم این است که مازندرانی ها دیگر به حکومت عباسیان باج نداد.

گزارش از الناز پاک نیا-ایسنا مازندران

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
منتشرشده در یادداشت ها
بازدید کد خبر: 2508
مهروان نیوز

پایگاه اطلاع رسانی مهروان نیوز

نظر خود را اضافه کنید.

0
شرایط و قوانین.
  • هیچ نظری یافت نشد

آخرین اخبار

آخرین اخبارانتخابات

حالت های رنگی